Microsoft, 31 Ağustos 2026’da AZ-500 sınavını emekliye ayırdı; Azure güvenlik mühendisi sertifikası artık SC-500 ile alınıyor. Aynı yıl AI-102, AZ-204 ve DP-100 de yerini yeni sınavlara bıraktı, MS-102 ise 30 Kasım 2026’da emekli oluyor. LinkedIn’de dolaşan rol/sertifika tablolarının önemli bir kısmı bu yüzden bayat: bugün o tabloya bakıp hazırlanan biri artık açılmayan bir sınava aylarını verebilir.
Kısa bir süre önce IT Management sayfasının paylaştığı bir gönderi de aynı tavsiyeyle bitiyordu: sertifikayı rolünüze göre seçin, lab yapın, sadece soru ezberlemeyin. Tavsiyeye katılıyorum. Bu yazıda o fikri resmi sayfalardan tek tek doğruladığım güncel bir tabloya döküyorum; ardından Microsoft tarafındaki 2026 değişikliklerine, sertifika seçerken bakılması gereken iki şeye, lab ortamına ve Microsoft odaklı ilerlemek isteyenler için bir sıraya geçeceğiz.
Peki hangi rol için hangi sertifika?
Tabloyu üç basamakla kurdum. Başlangıç, rolün dilini öğreten sınavlar; orta seviye, işi gerçekten yaptığınızı gösteren sınavlar; ileri seviye ise tasarım, mimari ya da yönetim sorumluluğu isteyenler. Kodların tamamı Kasım 2026 itibarıyla resmi sayfalarda aktif.
| Rol | Başlangıç | Orta seviye | İleri seviye |
|---|---|---|---|
| Help Desk / masaüstü destek | CompTIA A+, ITIL Foundation Version 5 | MD-102 | SC-300 ile kimlik yönetimine geçiş |
| Sistem yöneticisi | Network+, AZ-900 | AZ-104, AZ-802 | AZ-305 |
| Microsoft 365 yöneticisi | AB-900, SC-900 | MD-102, SC-300 | AB-650 |
| Ağ mühendisi | Network+ | CCNA, AZ-700 | CCNP Enterprise |
| Bulut mühendisi / mimar | AZ-900, AWS Cloud Practitioner, Cloud Digital Leader | AZ-104, AWS Solutions Architect Associate, Associate Cloud Engineer | AZ-305, Professional Cloud Architect |
| Güvenlik analisti | SC-900, Security+, ISC2 CC | SC-200, CySA+ | CISSP |
| Güvenlik mühendisi | Security+, SC-900 | SC-500, SC-300 | SC-100, CISSP, CISM |
| Sızma testi uzmanı | Security+ | PenTest+, CEH | OSCP+ |
| DevOps mühendisi | AZ-900, Terraform Associate | AZ-104, CKAD, CKA | AZ-400 |
| Veri ve AI mühendisi | DP-900, AI-901 | DP-700, AI-103, AI-200 | AI-300 |
| Veritabanı yöneticisi | DP-900 | DP-300 | AZ-305 |
| Proje yöneticisi / ITSM | ITIL Foundation Version 5, CAPM | PMP | ITIL ileri modülleri |
Tabloyu okurken bir şeyi akılda tutun: aynı hücredeki isimler birbirinin alternatifi, hepsini sırayla almanız beklenmiyor. Güvenlik analistinin hem Security+ hem SC-900 hem ISC2 CC alması gerekmiyor. Kurumunuz Microsoft Sentinel ve Defender kullanıyorsa SC-200 doğrudan işinize dokunur; çok üreticili bir SOC’ta çalışıyorsanız CySA+ daha geniş bir zemin verir. CISSP ise deneyimli uygulayıcılar ve yöneticiler için tasarlandı, yeni başlayanın ilk hedefi olamaz.
Ağ tarafında CCNA hala sektörün ortak dili. Yalnız 200-301 sınavının v2.0 sürümü 3 Şubat 2027’de başlıyor ve yapay zeka destekli ağ operasyonu konuları ekleniyor; şu an çalışıyorsanız hangi sürüme gireceğinizi takvime göre seçin. Sızma testinde OSCP+ uygulamalı sınavıyla ayrışıyor; CEH ise v13 sürümüyle yapay zeka destekli güvenlik araçlarını da müfredata ekledi.
Microsoft tarafında 2026’da neler değişti?
Microsoft bu yıl kataloğu yapay zeka etrafında yeniden düzenledi ve bazı kodlar yalnızca numara değiştirmedi, adı da değişti. Eski bir tablodan çalışıyorsanız aşağıdaki eşleşmeyi kontrol etmeden sınav satın almayın.
- AZ-500 yerine SC-500, adı Cloud and AI Security Engineer Associate.
- AI-102 yerine AI-103, Azure AI Apps and Agents Developer Associate.
- AZ-204 yerine AI-200, Azure AI Cloud Developer Associate.
- DP-100 yerine AI-300, Machine Learning Operations Engineer Associate.
- AI-900 sınavı yerine AI-901; Azure AI Fundamentals sertifikası sürüyor.
- AZ-800 ve AZ-801 yerine tek sınav: AZ-802, Windows Server Administrator Associate.
- MS-900 emekli; Microsoft 365 tarafında temel seviye artık AB-900.
- MS-102 30 Kasım 2026’da emekli. Bu tarihten sonra Microsoft 365 Administrator Expert ne alınabiliyor ne de yenilenebiliyor; Microsoft’un önerdiği yeni yol AB-650. Sınav şimdilik yalnızca İngilizce.
Değişmeyenler de var. AZ-104, AZ-305, AZ-400, SC-100, SC-200 ve SC-300 yerinde duruyor. Rol bazında güncel listeyi görmenin en kısa yolu Microsoft Learn’deki katalog: Roles filtresinden kendi rolünüzü seçtiğinizde yalnızca o anda alınabilen sertifikalar listeleniyor.
Sertifika seçerken nelere bakmalı?
İlk ölçü rolün günlük işi. Bir sınavın beceri listesi, yani skills measured bölümü, o rolün haftasını anlatmalı. Endpoint yöneticisinin haftası Intune politikaları, cihaz kaydı ve uyumluluk raporlarıyla geçiyorsa MD-102 bunu ölçer; aynı kişinin önce AZ-305 çalışması ona yarın kullanacağı bir şey vermez. Hedef sınavın sayfasını açıp beceri listesindeki maddelerin kaçını son üç ayda yaptığınızı sayın. Yarısından azsa ya bir alt basamaktasınız ya da yanlış roldesiniz.
İkinci ölçü yenileme döngüsü. Microsoft’un associate, expert ve specialty sertifikaları bir yıl geçerli; süre bitmeden önceki altı ayda Microsoft Learn üzerinden ücretsiz, gözetmensiz ve açık kitap bir online değerlendirme açılıyor. Geçerseniz sertifika bitiş tarihinden itibaren bir yıl uzuyor, kaçırırsanız sınava baştan girmeniz gerekiyor. Fundamentals sertifikaların ise süresi dolmuyor. AZ-104 ve AZ-305 yenilemelerini ben de bu yolla geçtim; AZ-104 yenileme sınavında karşıma çıkan sorular ile Azure Solutions Architect Expert yenilemesi hakkında yazdığım notlar fikir verir.
Diğer üreticilerde mantık farklı. CCNA, AWS sertifikaları ve OSCP+ üç yılda bir yenileniyor; CompTIA, ISC2, ISACA ve PMI ise sürekli eğitim kredisi topladığınız bir modelle ilerliyor. Dört farklı yenileme takvimini aynı anda yönetmek yorucu olur. Bu yüzden yalnızca işinizde gerçekten kullandığınız sertifikaları canlı tutun.
Lab olmadan sertifika neden yarım kalır?
Soru bankasıyla geçilen sınav, ilk arıza çağrısında kendini belli eder. Lab için pahalı bir ortam gerekmiyor:
- Azure ücretsiz hesabı AZ-900, AZ-104 ve AZ-700 pratiğinin büyük kısmını karşılıyor. Bir bütçe uyarısı tanımlayın ve kaynakları iş bitince silmeyi alışkanlık edinin.
- Microsoft 365 Developer Program eskisi gibi herkese ücretsiz E5 sandbox vermiyor; bu abonelik artık güncel Visual Studio Professional veya Enterprise abonelerine ve uygun program üyelerine açık. MD-102 ve SC-300 için deneme lisanslı bir test tenant’ı daha gerçekçi seçenek olabilir.
- Cisco Packet Tracer ücretsiz ve CCNA’nın VLAN, routing ve ACL konularını rahatça çalıştırıyor.
- TryHackMe ve Hack The Box, güvenlik analisti ile sızma testi yolundaki herkes için tarayıcıdan açılan hazır lab’lar sunuyor.
- DevOps tarafında CKA ve CKAD sınavları komut satırında uygulamalı yapılıyor; yerel bir Kubernetes kümesi kurmadan hazırlanmak pek mümkün değil. Terraform Associate için de kendi Azure aboneliğinizde küçük bir altyapıyı kodla kurup silmek yeterli bir başlangıç.
Microsoft odaklı ilerleyecekseniz sıra ne olmalı?
Microsoft ekosisteminde çalışıyorsanız önerdiğim sıra şu: AZ-900 ya da SC-900 ile terminolojiyi oturtun, ardından günlük işinize en yakın associate sınava geçin. Altyapı yönetiyorsanız AZ-104, cihaz yönetiyorsanız MD-102, kimlik yönetiyorsanız SC-300, SOC’ta çalışıyorsanız SC-200.
Associate seviyeden sonra mimariye yönelenler AZ-305’e, güvenlik mimarisine yönelenler SC-100’e, otomasyona yönelenler AZ-400’e bakabilir. Microsoft 365 tarafında MS-102’ye bu ay başlamak artık mantıklı değil; hedefinizi AB-650 olarak koyun. Yapay zeka uygulaması geliştirecekseniz AI-901 sonrası AI-103 doğal adım.
Önce rolünüzü yazın, sonra o rolün haftasını, en son da sertifikayı.
Rolünüzü seçtiyseniz sıradaki adım
- Eski tabloları kullanmadan önce kodu Microsoft Learn ya da üreticinin resmi sayfasında kontrol edin; 2026’da AZ-500, AI-102, AZ-204 ve DP-100 emekliye ayrıldı.
- Sertifikayı rolün günlük işine göre seçin; beceri listesinin yarısını yapmıyorsanız bir alt basamaktan başlayın.
- Yenileme döngüsünü baştan takvime koyun: Microsoft rol tabanlı sertifikalarda yıllık ücretsiz değerlendirme, diğer üreticilerde çoğunlukla üç yıllık döngü.
- Her sınavın yanına bir lab ortamı ekleyin; Azure ücretsiz hesap, Packet Tracer ve TryHackMe başlangıç için yeter.
Sertifika kapıyı açar, içeride kalmanızı sağlayan ise lab’da harcadığınız saatlerdir. Sorularınız olursa yorumlarda buluşalım.
